Trung Quốc vẫn còn trả thù Na Uy

Hậu quả giải Nobel Hòa Bình



OSLO, Norway (AP) - Na Uy trước đây từng là quốc gia xuất cảng cá hồi tươi hàng đầu sang Trung Quốc, với số lượng ngày càng tăng để cung cấp cho các nhà hàng sang trọng ở Bắc Kinh và Thượng Hải.

Nhưng kể từ khi Ủy Ban Giải Nobel Hòa Bình ở Na Uy trao giải này cho nhà tranh đấu Trung Quốc Lưu Hiểu Ba (Liu Xiaobo), các nhà xuất cảng cá hồi ở Na Uy nói rằng sản phẩm của họ bị ngăn chặn nhiều ngày, có khi nhiều tuần qua các biện pháp thanh tra kiểm soát của Trung Quốc, làm cho cá không còn được tươi và ngon.

“Chúng tôi không thể nào đưa cá vào Trung Quốc,” theo lời Henning Beltestad, giám đốc công ty Leroey Seafood Group ở Na Uy.

Trước đây, Bắc Kinh từng cảnh cáo rằng mối liên hệ giữa quốc gia vùng Scandinavia với 5 triệu dân này và Trung Quốc sẽ bị ảnh hưởng nếu ông Lưu Hiểu Ba được trao giải. Sáu tháng sau đó, phía Na Uy bàng hoàng khi nhận ra được sự cứng rắn của Trung Quốc khi thi hành lời cảnh cáo này.

Mối giao tiếp chính trị nay vẫn còn bị đình trệ, theo lời chính phủ Na Uy, và thương thảo về một thỏa thuận thương mại vẫn bị đình chỉ. Ðiều này khiến cho các công ty Na Uy bị ảnh hưởng nặng nề, đặc biệt là các công ty xuất cảng cá hồi hiện đang bị cấm không cho vào thị trường Trung Quốc, ngay cả khi các công ty Trung Quốc vẫn được cho vào thị trường Na Uy, tiếp tục mua các công ty khoáng sản và sản xuất kim loại của quốc gia này.

Dữ kiện thương mại cho thấy những mặt hàng của Na Uy mà kỹ nghệ Trung Quốc rất cần như dầu hỏa, kim loại và hóa chất... không hề sút giảm kể từ sau vụ trao giải Nobel. Nhưng các sản phẩm đặc biệt với sắc thái Na Uy, như cá hồi nuôi ở các vịnh quốc gia này lại gặp khó khăn, cũng như các công ty Na Uy làm ăn ở Trung Quốc.

Trong bản thông cáo hiếm thấy về việc này, tòa đại sứ Trung Quốc ở Oslo hôm Thứ Tư nói rằng mối liên hệ giữa hai bên trong giai đoạn “khó khăn” vì giải Nobel Hòa Bình được trao cho “một tên tội phạm Trung Quốc... và chính phủ Na Uy ủng hộ quyết định sai trái này”.

Bản thông cáo cũng nói rõ là phía Na Uy phải có hành động để hàn gắn mối quan hệ.

Các nhà lãnh đạo chính trị ở Oslo nhiều lần vạch ra rằng ủy ban trao giải Nobel, tuy được Quốc Hội bổ nhiệm, là một cơ quan độc lập. Chính phủ Na Uy không thể và cũng không muốn can dự vào các quyết định của ủy ban, cho dù có đồng ý hay không.

Nữ Phát Ngôn Viên Bộ Ngoại Giao Na Uy Marte Lerberg Kopstad xác nhận rằng từ sau ngày loan báo người đoạt giải 8 tháng 10 năm ngoái đến nay không hề có cuộc họp chính trị nào giữa giới chức hai quốc gia.